Hemşirelik Eğitimi

Lancet: Üniversite Mezunu Hemşireler Hayat Kurtarıyor

Sosyal ağlarda gezinirken Hürriyet Gazetesi’nin Üniversiteli hemşire hayat kurtarıyor’ adlı bir haberine denk geldim. Bu haberin kaynağına ulaştığımda tıp dünyasının saygın bir dergisi olan Lancet’te yayınlanmış bir akademik makale olduğunu gördüm. Makaleye buradan erişebilirsiniz.

Bu makale konusuna tekrar döneceğiz. Önce ilişkili bir konuya geçiş yapalım.

Uzun bir zamandır sosyal ağlarda lisans eğitimi alan ve almış hemşireler Hemşire Yardımcıları Hemşire Olamasın! adlı bir imza kampanyası başlattılar.

İmza kampanyasının açıklamasını aşağıda veriyorum. 

Cumhurbaşkanının yaptığı son açıklamayla hemşire yardımcıları atanabilecek ve belli bir klinik deneyim sonucunda hemşire olabilecek. Biz 4 yıllık lisans okuyan hemşireler olarak aldığımız eğitim neticesinde hastaya bütüncül bakım vermeyi ve insani değerleri öncelikli tutmayı öğreniyoruz. Sağlık meslek lisesi mezunları daha 17 yaşında kliniklerde çalışmaya başlamasıyla öğrendiği usta-çırak ilişkisi sonucunda yapılan tek iş hemşirelerin bağımlı rolü olan serum takma ve ilaç hazırlamayla sınırlı kalmakta. Hemşirelik mesleğinin profesyonelleşme sürecindeki atılan bu adıma ters düşmekte ve sosyal medyadaki tüm haberlerin sahipleri sağlık meslek lisesi mezunları olduğu için mesleği karalamakta verdikleri bakım kalitesi lisans mezununa oranla düşük kalmakta. 4 yıllık lisans eğitimi almadan belli bir klinik deneyim neticesinde hemşire ünvanı alıp da yükselmesi lisans mezunu hemşirelere bir hakarettir. Hemşire yardımcılığı kalkmalı veya lisans okumadan hemşire olamamalılar. Hemşire ünvanı sadece lisans mezunu olanlara verilmeli! 

**

Bildiğiniz üzere son zamanlarda çok hızlı bir şekilde çevrenizde sağlık meslek liselerinin açıldığını görebilirsiniz. Bu liselerin vaatlerini gördüğünüzde ise gerçekten ailelerin ve öğrencilerin umutlarının sömürüldüğünü çok kez acıyla izledim.

Çok değil yakın bir zamanda sağlık meslek liselerinden mezun olanlar Hemşire olarak mezun oluyorlardı. Sonrasında aniden Hemşire Yardımcısı olarak mezun olmalarına karar verildi. Bu süre zarfında ülkemizde geleceği görememe durumunun artması ile hızla sağlık meslek liseleri açıldı. Her aile çocuğunu kesin iş bulur garantisi ve vaatleri ile bu okullara gönderdiler. Ve sayıları o kadar arttı ki artık mezun olanlar iyi şartlarda çalışamamaya başladılar. Atanma sorunları ortaya çıktı. Ve içlerinde huzursuzluklar başladı.

Neden sağlık meslek lisesi mezunları hemşire olarak mezun olurken bir anda hemşire yardımcısı olarak mezun oldu? Sonrasında neden tekrar kademeli bir şekilde hemşire olma yolu açıldı?

Devam edelim.

Ülkemizde hemşirelik lisans bölümü olan üniversitelerin sayısının hızla artması ile lisans mezunu hemşire sayısı da ülkemizde arttı. Hatta lisans mezunu hemşireler, hastanelerin ucuz iş gücü olarak gördüğü sağlık meslek lise mezunlarını işe aldığı için iş bulamaz oldular. Çünkü sağlık meslek lisesi mezunu bir hemşire 18 yaş civarında mezun olduğu için hayattan beklentisini düşük tutuyor ve hayata karşı kendisini savunmakta zorluk çekiyor.

Çok yakın bir zamanda YÖK’te Hemşirelik Lisans Eğitim Çalıştayı yapıldı. Buradan sonuç olarak bir rapor yayınlandı. Rapora buradan ulaşabilirsiniz.

Bu raporda şuan aktif olarak yaklaşık 80 bin lisans ve üzeri hemşirenin eğitim aldığı belirtiliyor. Ve ülkemizde 2024 yılında hemşire kadrolarının tamamlanacağı belirtiliyor.

Böyle bir durum ile karşı karşı iken sağlık meslek liselerini kapatmamak hatta sayılarının çok kalitesiz bir şekilde artırmak büyük bir yanlıştı.

Türkiye’de hemşire açığı yok. Türkiye’de ucuz iş gücü ile çalışan hemşire açığı var!

Bu arada kişilerin eğitim almalarının engellenmesi gibi bir durum anlaşılmasın.

Biz toplumun kendi reşit olmayan kişilere hayatlarının emanet edilmemesi taraftarıyız.

Toplumun da sağlık hizmeti alırken, hizmet aldığı mesleğin en iyi eğitim almış kişisinden sağlık hizmeti almayı hak ettiğini düşünüyoruz.

**

Tekrar ilk başta verdiğimiz makaleye dönecek olursak. Sonuçlarını iki madde ile vermek istiyorum.

  1. Hastanede kar yapacağım diye hemşire iş gücü üzerinden kesinti yapmak hasta çıktılarını olumsuz etkiler.
  2. Lisans mezunu hemşirelerin sayısı arttıkça hastanelerde ölüm oranları düşmektedir.

Bu konuyu ise en iyi ancak attığımız başlık anlatabilir. 

Üniversite Mezunu Hemşireler Hayat Kurtarıyor.

Hayat kurtarmak gibi amacımız yok ise tıp fakültesini 6 yıldan 4 yıla, uzmanlıklarını 1 yıla; eczacılık fakültelerini 5 yıldan 3 yıla indirelim.

Hatta bence kapatalım hepsini. Usta çırak ilişkisi olsun 🙂 Toplum olarak rahatlayalım.

Amacımız ne lisans mezunlarının ne de sağlık meslek lisesi mezunlarının mağdur olmalarını istemektir.

Amacımız gerçekten en iyi eğitim seviyesinde insanca bakım verebilecek bir emek gücü ortaya çıkarmaktır.

İleri Okuma: Aiken, Linda H., et al. “Nurse staffing and education and hospital mortality in nine European countries: a retrospective observational study.” The Lancet 383.9931 (2014): 1824-1830.

Yazar Hakkında

Araş. Gör. Taner ONAY

Dijital Hemşire - Kurucu ve Genel Yayın Yönetmeni

Eğitim:
Lisans - ÇOMÜ / Hemşirelik
Lisans - Anadolu Üniversitesi / Halkla İlişkiler ve Reklamcılık
Yüksek Lisans - KOÇ Üniversitesi / Hemşirelik
Doktora - Marmara Üniversitesi / Tıp Eğitimi

İş Deneyimi:
Amerikan Hastanesi
Koç Üniversitesi Hastanesi

Akademik Deneyimi:
İstinye Üniversitesi Hemşirelik Bölümü - Öğretim Görevlisi
Fenerbahçe Üniversitesi Hemşirelik - Araştırma Görevlisi

Yazı ile ilgili düşünceni belirt