izmir escort
Köşe Yazarları Özlem Yıldız

Çocuklar İğneden Neden Korkar?

  • Yaramazlık yaparsan sana iğne yapacağım
  • Bak şu teyzenin iğnesi varmış çantasında
  • Eğer durmazsan iğneci çağırıyorum

Evet çevremizde sıkça karşılaştığımız ebeveyn çocuk diyologları..

Evet, eğer sizi bir konuda dinlemesi gereken çocuğu, sözünüzü dinlemediği zaman kendi otoriteniz dışında çocuğu bu şekilde tehdit edecek birtakım unsurlara başvuruyorsanız çocuk tabi ki iğneden korkacaktır.

Bu gibi söylemlerle çocuğunuzun hayatında istemediğiniz bir yön veriyorsunuz farkında olmadan. Çünkü çocuğun doğduğu andan itibaren bazı hastalıklardan korunması için aşı olmak zorundadır Aşılar toplum sağlığının iyileştirilmesi açısından insanlık tarihinin en önemli buluşlarından biri olmuştur. Dünya Sağlık Örgütü’nün 1974 yılında başlattığı Genişletilmiş Bağışıklama Programı ile birlikte çocuklardaki ölüm önemli ölçüde azalmıştır(1). Birçok hastalığa karşı geliştirilen aşılar sayesinde, insanlığı yüzyıllar boyunca uğraştıran bazı önemli enfeksiyon hastalıkları yok olmuş veya önemini yitirmiştir. Pek çok enfeksiyon hastalığının morbidite ve mortalitesi aşı sayesinde %90-100 azalmıştır(2).

Aktif immünizasyon veya diğer bir deyişle aşılama, mikroorganizmanın tamamının veya belirli işlemlerden geçmiş parçalarının canlılara verilmesi ile onlarda önemli bir sorun oluşturmadan, doğal enfeksiyon sonrası oluşan bağışık yanıta benzer yanıt alınmasıdır. Bu bağışık yanıt koruyucu humoral ve hücresel bağışıklık ile oluşturulur. Böylece bazen hayat boyu koruyucu, bazen kısmen koruyucu veya belirli aralıklarla tekrarlanmaları durumunda koruyucu olan bağışıklık oluşturulmuş olur(3)

Buradan şunu anlıyoruz ki insan sağlığının her yaşta korunması gerekmektedir. Fakat çocukların bağışıklık sistemlerinin hastalıklara karşı daha güçsüz olmasından dolayı çocuk sağlığına daha fazla özen gösterilir. Aşı, sağlık için oldukça önemlidir. Çocukların çoğu aşı olmaktan korksa da sağlıklı yaşayabilmek için aşılara ihtiyacımız vardır.

Bu yüzden çocukların için bu durumu antipati haline getirmemeye özen gösterilmeli. Çünkü çocuk doğduğunda iğnenin korkulacak bir şey olduğunu ya da canını acıtacak bir şey olduğunu bilmiyor. Aslında bu korkuları çocuklarının öğrenmesine biz sebep oluyoruz.

Hatta korku öyle bir boyuta geliyor ki bazen, çocuklar hemşire fotoğrafı gördüklerinde bile ağlamaya başlıyorlar. Bunun sebebini eğitimde uyarıcı genellemesi terimi ile açıklıyoruz. Yani benzer uyarıcılara aynı tepki verilmesidir. Rutin kontrol amaçlı hastaneye gittiğinizde doktordan kaçan doktorun muayenesini reddeden korkan ve kaçma reaksiyonu gösteren çocuklarla karşılaşıyoruz. Yetişkinler için de geçerlidir bu durum. Enjeksiyon korkusu çocukluk döneminde yaşanmış olumsuz bir durumdan kaynaklı olabilir Bilinç altında yer etmiş korkuları gidermek de hiç kolay değildir.

Öyleyse Korku nedir?

Korku, gerçek bir tehlikenin ya da bir tehlike olasılığının, düşüncesinin uyandırdığı kaygı duygusudur. İnsanı koruyan bir olgu olduğu gibi bazen de yaşamı kısıtlayacak hale gelebilir. Aslında korkular olumsuz deneyimlerden sonra elde edilen yaşanmışlıklardır. Bu korkular çevre tarafından pekiştirilirse, çocuk tarafından genellenebilir hale gelebilir. Bu da çocuğun hayatını olumsuz etkiler.

Çocukların iğne  korkusunu öğrenmemesi adına neler yapabiliriz?

  • Olumuz bir durumla karşılaştığında onun yaş ve gelişim özelliklerini dikkate alarak açıklayın.
  • Çocukları zor bir durumunda iğne ile korkutmayın.
  • Çocuğunuzun sağlık alanında merak ettiği soruları dikkate alarak cevaplamaya özen gösterin.
  • Çocuğunuza hastaneye gideceğiniz zaman yalan söylemeyin. Bu durum size karşı güvenini zedeleyecektir.
  • Çocuğunuzu hemşireyle tanıştırın önce bir diyalog kurmasını sağlayın. Daha sonra kendini hazır hissetmesini bekleyin.
  • Daha önce olumsuz bir deneyimi olmuşsa bu durumun neden olduğunu ve her zaman böyle bir durumla karşılaşmayacağını mutlaka anlatın.
  • Korkuları kaygılara dönüştürülmeyin.

Kaynakça

  • Poliomyelit Eradikasyon Programı Saha Rehberi, TC Sağlık Bakanlığı 2001
  • Ada G. Vaccines and Vaccination. N Engl J Med 2001;345:1042- 53
  • Plotkin SA. Vaccines in the 21st Century. Infect Dis Clin North Am 2001; 15: 307

Yazarımızı Tanıyın

Taner ONAY

Dijital Hemşire
Kurucu ve Genel Yayın Yönetmeni

Lisans eğitimini Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Sağlık Yüksekokulu Hemşirelik Bölümü’nde 2014 yılında tamamlayan Taner Onay, yüksek lisansını Koç Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Hemşirelik Programında tamamlamıştır. Şuan Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Tıp Eğitimi alanında doktorasına devam etmektedir. Aynı zamanda Anadolu Üniversitesi Halkla İlişkiler ve Reklamcılık bölümü öğrencisidir. VKV Sağlık Kuruluşları olan Amerikan Hastanesi ve Koç Üniversitesi Hastanesi’nde belirli bir süre görev yaptıktan sonra 2016 – 2019 yılları arasında İstinye Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi’nde öğretim görevlisi olarak akademik kadroda yer almıştır. Şuan Fenerbahçe Üniversitesi'nde Araştırma Görevlisi olarak çalışmaktadır. Dijital Hemşire (http://dijitalhemsire.net/), Sağlık Atölyesi (http://www.saglikatolyesi.com/), Türkiye Sağlık Okuryazarlığı Platformu (http://www.saglikokuryazarligi.org/) ve Sağlık Müzesi (http://www.saglikmuzesi.com/) adında 4 sağlık platformunun kurucusudur.
Kişisel web sitesi: http://www.taneronay.com/

Yorum Yap

Buraya düşüncelerini ve hislerini yazabilirsin

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

En Fazla Okunanlar