cialis online kamagra jelly viagra bestellen cialis australia levitra australia kamagra oral jelly kamagra australia viagra pas cher cialis 20 mg cialis prijs cialis kopen viagra prijs viagra voor vrouwen kamagra kopen cialis pris viagra online viagra uden recept cialis piller viagra kvinder

 Akciğer Embolisi ‘Pulmoner Emboli’ Nedir? – Dijital Hemşire
dijital hemsire pulmoner emboli
Dersler İç Hastalıkları

Akciğer Embolisi ‘Pulmoner Emboli’ Nedir?

Merhaba.

Bugün, size oldukça tehlikeli ve ölümcül bir durum olan akciğer embolisi, diğer adıyla pulmoner emboli’den biraz bahsetmek istiyorum. Son yıllarda, biraz farkındalığın bu konuda artması, biraz internet arama motorlarının günlük hayatımıza eskiye oranla daha fazla girmesi, biraz da doğum kontrol ve hormon tedavilerinin daha fazla kullanılmasına bağlı olarak daha fazla oranda görmeye başladım.

Akciğer embolisi (pulmoner emboli) nedir, neden bu kadar tehlikeli bir durum olarak biliniyor?

Akciğer embolisi, diğer adıyla pulmoner emboli, özellikle bacak (derin) toplardamarları içerisinde oluşmuş pıhtının, kan yolu ile akciğerlere ulaşması ve burada, akciğer atardamarı içerisinde pıhtı tıkacı oluşturmasına bağlı olarak, akciğerin solunum kapasitesinde belirgin bir azalma ile seyreden bir durumdur.

Bu durum neden bu denli ciddi, neden hastaların ölüm riski oldukça yüksek Akciğerlerde aniden ortaya çıkan pıhtı, pulmoner arter adı verilen akciğer atardamarının belli bir bölümünü tıkar. Bu noktada, kanlanmayan bir akciğer bölgesi ortaya çıkar. Bu bölgenin boyutuna (dolayısı ile akciğer pıhtısının boyutu) bağlı olarak, solunum fonksiyonu bozulur. Vücut içerisinde, atardamarlar yolu ile taşınan kan oksijen miktarı belirgin olarak azalır. Bu azalma, oldukça hızlı bir sürede, oksijene bağımlı olarak yaşamlarını sürdüren vücut sistemlerinde zararlara neden olur.

Akciğer embolisi (pulmoner emboli) durumunda, trombus ve emboli kavramları oldukça sık geçmektedir, bu konuda bilgi verir misiniz?

Akciğer embolisi (pulmoner emboli) oldukça tehlikeli bir durum olup, özellikle bacakta derin toplardamarlar içerisinde ortaya çıkan bir pıhtıdan köken alır. İşte, bacak toplardamarları içerisinde ortaya çıkan pıhtıya; trombus adı verilir. Eğer, bu pıhtı yani trombus zaman içerisinde parçalarına ayrılır ve bu daha ufak parçalar kan akımı yardımı ile daha uzak vücut bölgelerine taşınırsa, diğer bir değişle, kopan bu ufak parçalara emboli adı verilir.

Akciğer embolisi (pulmoner emboli) neden olur?

  • Akciğer embolisi (pulmoner emboli) neden olur sorusunun birden çok nedeni vardır. Bu nedenler arasında;
  • Vücudun herhangi bir bölgesinde (ki bu bölge özellikle ayaklar olmaktadır) toplardamar içerisinde kanın, uzun süren hareketsizliğe bağlı olarak (ameliyat sonrası iyileşme dönemi) birikmesi durumunda,
  • Toplardamar zedelendiği zaman (özellikle kırık durumu, kalça, uyluk, diz ve bacak ile ilgili ameliyatlar sonrası),
  • Vücudumuzda ortaya çıkan başka bir hastalık (örneğin kalp yetmezliği, kalp krizi ve kalp ritm sorunları) veya felç (inme),
  • Kan içerisinde bulunan pıhtılaşma faktörlerinin arttığı durumlar (özellikle bazı kanser tipleri, hormon yerine koyma tedavisi (hormon replasman tedavisi) veya doğum kontrol hapları (oral kontraseptifler) kullanımı). Pıhtılaşma faktörlerinin arttığı durumlar, seyrek olarak kalıtımsal (ailevi) olarak ortaya çıkabilmektedir.

Akciğer embolisi (pulmoner emboli) açısından kimler risk altında?

  • Akciğer embolisi diğer adıyla pulmoner emboli açısından özellikle risk altında bulunanlar;
  • Uzun süreli istirahat etmek zorunda olanlar,
  • Yakın zamanda ameliyat olanlar (cerrahi girişim yapılanlar),
  • Ailesinde kan pıhtılaşma sorunu bulunanlar (örneğin geçirilmiş derin ven trombozu hikayesi bulunanlar),
  • Ailesinde daha önceden pulmoner emboli (akciğer embolisi) öyküsü bulunması,
  • Kanser öyküsü olan veya kanser nedeniyle ilaç tedavisi (kanser kemoterapisi) alanlar,
  • Uzun süre oturanlar (uzun süren uçak, tren, otobüs, araba yolculuğu, meslek olarak uzun süre oturanlar),
  • Kalp yetmezliği nedeniyle tedavi altında olanlar,
  • Felç (inme) öyküsü bulunanlar,
  • Şişman (obez) olanlar,
  • Toplardamar zedelenmesi bulunanlar (yakın zamanda cerrahi geçirenler, kemik kırığı bulunanlar),
  • İlerlemiş varisleri bulunanlar,
  • Yakın zamanda (1.5 ay içerisinde) doğum yapmış kadınlar,
  • Doğum kontrol hapı (oral kontraseptif) veya hormon yerine koyma (hormon replasman tedavisi) tedavisi uygulananlar,
  • Bacak veya kolda bulunan toplardamarlara santral venöz kateter yerleştirilmesi

Akciğer embolisinin (pulmoner emboli) belirtileri nelerdir?

Akciğer embolisi (pulmoner emboli) belirtileri oldukça değişkendir. Çoğu zaman belirtilerin şiddeti pıhtının yoğunluğuna bağlıdır. Her ne kadar, hastaların çoğu belirtilerden bir veya birkaçına sahip olsa da, hastaların bazılarında herhangi bir belirtiye rastlanmaz.

Akciğer embolisi (pulmoner emboli) semptomları (belirtileri);

  • Dinlenme veya egzersizden bağımsız, aniden ortaya çıkan nefes darlığı,
  • Göğüs kafesi üzerinde herhangi bir bölgede ortaya çıkan açıklanamayan keskin, batıcı tipte ağrı. Bazen bu ağrı kola, omuza, çeneye veya boyuna doğru da yayılabilir. Çoğu zaman bu ağrı kalp krizi ile benzerlik gösterir ve sık olarak karışıtırılır.
  • Cildin soluk ve nemli olması (şok belirtisi),
  • Hızlı kalp atımı (taşikardi),
  • Öksürük (kanlı veya kansız balgam),
  • Aşırı terleme,
  • Endişeli olmak,
  • Göz kararması veya bayılma,
  • Nefes alıp verirken ıslık benzeri ses (wheezing) duyulması

Akciğer embolisi (pulmoner emboli) ciddi bir durum mudur?

Akciğer embolisi (pulmoner emboli) çok ciddi bir durumdur. Bazı hastalar, kendi kendilerine iyileşse de; eğer tedavi edilmezse, kısa süre içerisinde ölüm ile sonuçlanabilecek bir durum olduğunu unutmamak gerekir.

Akciğer embolisi (pulmoner emboli) tanısı nasıl konulur?

Akciğer embolisi (pulmoner emboli) tanısı sıklıkla şu testler yardımı ile konulur;

  • Akciğer filmi (akciğer grafisi),
  • Bilgisayarlı akciğer tomografisi (BT),
  • Akciğer anjiosu (pulmoner anjio),
  • Akciğer sintigrafisi,
  • Bacakların doppler ultrasonografisi (dupleks ultrasonografi),
  • Bacak veya akciğerlerin Manyetik Rezonans Taraması (MR)

Akciğer embolisi (pulmoner emboli) nasıl tedavi edilir?

Akciğer embolisinin tedavisi yakın takip gerektirdiği için sıklıkla hastanede yapılır. Hastanede kalış süresi, hastalığın şiddetine göre değişkenlik göstermektedir. Eğer, pıhtı fazla ve yoğun ise tedavi süresi daha uzun olmaktadır.

Günümüzde, akciğer embolisi (pulmoner emboli) tedavisi için; antikoagülan (pıhtı oluşumunu engelleyen ilaçlar) ilaçlar, trombolitik tedavi (pıhtı eritici ilaçlar), kompresyon çorapları (varis çorabı) ve bazen cerrahi veya bazı girişimsel tedavi yöntemleri uygulanmaktadır. Bu tedavi yöntemlerinin hepsinde amaç; bozulmuş olan akciğer kan akımının bir an önce tekrar sağlanması ve yeni pıhtı oluşumunun engellenmesidir.

Akciğer embolisi (pulmoner emboli) tedavisinde antikoagülan (pıhtı oluşumunu engelleyen ilaçlar, diğer adıyla kan sulandırıcılar) tedavi nedir, neden önemli?

Akciğer embolisi (pulmoner emboli) tedavisinde antikoagülan (pıhtı oluşumunu engelleyen ilaçlar) tedavinin temelini oluşturmaktadır. Antikoagülan ilaçlar (pıhtı oluşumunu engelleyen, kan sulandırıcı ilaçlar) kanın pıhtılaşma gücünü azaltırlar ve ileride yeni pıhtı oluşumunu engellerler.

Antikoagülan (kan sulandırıcı, pıhtı oluşumunu engelleyen ilaçlar) ilaçlar arasında en sık olarak kullanılan Kumadin (Coumadin) olup, Warfarin grubu ilaçlar arasında bulunmaktadır. Diğer ilaçlar ise; heparin (düşük veya yüksek molekül ağırlıklı olanlar) türevleridir.

Kumadin, tablet olarak ağızdan alınan bir ilaç iken Heparin; damar yolu ile (yüksek molekül ağırlıklı) ve cilt altına (düşük molekül ağırlıklı) uygulanmaktadır.

Kumadin kullanan hastaların, özellikle kanama açısından uyarılması önemlidir. Bu hastaların, belli aralıklarla Protrombin Zamanı (PTZ/INR) yaptırması oldukça önemlidir. Bu testin sonucuna göre, Kumadin kullanım miktarı ayarlanmaktadır.

Düşük molekül ağırlıklı heparin takibi için herhangi bir test mevcut değildir. Ancak, yine de bu hastaların Kumadin kullanan hastalar gibi kanama açısından uyarılmaları gerekmektedir.

Kompresyon çorapları (varis çorapları) akciğer embolisi (pulmoner emboli) tedavisinde etkili midir?

Kompresyon çorapları akciğer embolisi (pulmoner emboli) tedavisinde oldukça etkilidir. Bu çoraplar sayesinde, bacaklarda toplardamar içerisinde yeni pıhtı oluşumu azaltılır. Genellikle bu çoraplar, konusunda uzman bir doktor tarafından verilmelidir. Değişik formları mevcut olsada sık olarak kullanılan çoraplar; diz altı, diz üstü ve kasık modelleri olmaktadır.

Akciğer embolisi (pulmoner emboli) tedavisinde cerrahi veya girişimsel tedavi yöntemleri nelerdir?

Akciğer embolisi (pulmoner emboli) eğer yaşamı tehdit eder nitelikte ise veya uygulanan diğer tedaviler etkisiz ise; cerrahi veya girişimsel tedaviler mutlaka uygulanmalıdır. Bu amaçla, pulmoner tromboendarterektomi adı verilen cerrahi girişim uygulanabilir. İşlem, açık kalp cerrahisi teknikleri ile yapılan ve ölüm riski yüksek bir yöntemdir.

Akciğer embolisi (pulmoner emboli) tedavisinde uygulanan girişimsel yöntem ise; akciğer damarları içerisinde bulunan pıhtının eritilmesini (pıhtı eritici ilaç ile), pıhtının o bölgeden çıkarılması (aspire edilmesi, parçalanması ile yapılmaktadır. Bu işlem sırasında, Vena Kava Inferior’a şemsiyede yerleştirilmektedir. Bu sayede, akciğerlere bacak toplardamarlarından daha fazla pıhtının ilerlemesine engel olunur.

Akciğer embolisi (pulmoner emboli) tedavisinde trombolitik (pıhtı eritici) ilaçların etkisi nedir?

Trombolitik diğer adıyla pıhtı eritici ilaçlar, tıpta farklı hastalıkların tedavisinde kullanılmaktadır. Plazminojen aktivatörü adı da verilen bu ilaçlar, akciğer embolisi (pulmoner emboli) tedavisinde de kullanılmaktadır. Bu tarz ilaçların, yakın takip gerektirmelerinden dolayı hastanede verilmeleri ve hastanın yakın takip edilmesi gerekmektedir.

Akciğer embolisi (pulmoner emboli) nasıl önlenir?

Akciğer embolisi (pulmoner emboli) nin önlenmesi için yapılacak basit şeyler arasında;

  • Düzenli olarak egzersiz yapın,
  • Ofis ortamında, aktif olarak hareket edin,
  • Yeterli miktarda sıvı alın, su için,
  • Sigara içmeyin,
  • Dar giysiler giymekten sakının,
  • Bacaklarınızı, düzenli olarak, günde en az 2 kere yukarı kaldırmak bulunmaktadır. Basit bu önlemler sayesinde, öldürücü olabilen akciğer embolisini (pulmoner emboli) önleme konusunda adım atılmış olur.

Alıntı kaynağına ulaşmak için buraya tıklayabilirsiniz.

About the author

Taner ONAY

Dijital Hemşire
Kurucu ve Genel Yayın Yönetmeni

Çanakkale 18 Mart Üniversitesi Hemşirelik Bölümü’nden 2014 yılında bölüm birinciliği ile mezun oldu. Aynı yıl Sağlık Bilimleri Enstitüsü’nde Halk Sağlığı Hemşireliği Tezli Yüksek Lisansı’na başladı. Sonrasında kazandığı Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü’nde İç Hastalıkları Hemşireliği Tezli Yüksek Lisansı’na başladı. Yatay geçiş ile Koç Üniversitesi'ne geçti ve tez döneminde. VKV Amerikan Hastanesi Acil Servisi'nde çalıştıktan sonra transfer olduğu Koç Üniversitesi Hastanesi'nde bir süre görevine devam ettikten sonra kasım 2016'da İstinye Üniversitesi'nde Hemşirelik bölümüne öğretim görevlisi olarak görevine devam etmektedir. Kendini "dijital sağlık yazarı" olarak tanımlarken; Turkcell Blog, Tek Doz Dijital, Crealth, Radikal Blog, Milliyet Blog gibi platformlarda halen yazarlık hayatına devam etmektedir.

Add Comment

Click here to post a comment

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Bizi Takip Edin!

Sağlık Atölyesi’ni Takip Edin!

Mesleki Hayat Boyu Öğrenme Platformu

Discount Timberland Shoes for Men Air Max 90 Ultra Superfly Air Jordan Super Fly 4 KD 8 EP Asics Gel Lyte Iii Jordan Superfly 4 Asics Aaron Nike Zoom basketball sko Air Force 1 Flyknit Low NL Skechers Shoes Go Walk mbt swiss masai shoes New Balance 574 Air Jordan 11 Skechers Go Flex Sandals Nike Air Odyssey Leather Nike Flex 15 Nike Air Huarache Run ID UA Curry 1 Adidas Pure Boost Sonic Knit Women's New Balance 574 schoenen